Σαν σήμερα, 14 Αυγούστου 1996: Ο Σολωμός Σολωμού δολοφονείται – Δεν ξεχνάμε!

Τριάντα χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από μία από τις πιο συγκλονιστικές εικόνες της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας. Στις 14 Αυγούστου 1996, ο 26χρονος Σολωμός Σολωμού έπεφτε νεκρός στη νεκρή ζώνη της Δερύνειας, από πυρά που προήλθαν από την πλευρά των κατεχομένων, την ώρα που επιχειρούσε να κατεβάσει την τουρκική σημαία από τον ιστό.

Είχαν περάσει μόλις τρεις ημέρες από τη δολοφονία του εξαδέλφου του, Τάσου Ισαάκ, ο οποίος είχε ξυλοκοπηθεί μέχρι θανάτου κατά τη διάρκεια αντικατοχικής διαδήλωσης στη Δερύνεια. Στις 14 Αυγούστου, μετά την κηδεία του Ισαάκ, διαδηλωτές επέστρεψαν στη νεκρή ζώνη. Ανάμεσά τους και ο Σολωμός.

Η εικόνα του να ανεβαίνει στον ιστό, άοπλος, και λίγα δευτερόλεπτα αργότερα να πέφτει από τις σφαίρες, καταγράφηκε από τις τηλεοπτικές κάμερες και έκανε τον γύρο του κόσμου. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων έκρινε το 2008 ότι υπήρξε παραβίαση του δικαιώματος στη ζωή, επισημαίνοντας ότι ο Σολωμού ήταν άοπλος και ότι η χρήση θανατηφόρας βίας δεν ήταν δικαιολογημένη.

Τον Σολωμό Σολωμού, όμως, μήπως τον ξεχάσαμε;

Και εδώ γεννάται ένα εύλογο ερώτημα: πού είναι σήμερα όλοι εκείνοι που για άλλα γεγονότα οργανώνουν πορείες, συγκεντρώσεις, ψηφίσματα και δημόσιες παρεμβάσεις; Πού είναι οι συλλογικότητες, οι φορείς και οι οργανώσεις που δηλώνουν καθημερινά παρούσες όταν θεωρούν ότι θίγονται ανθρώπινα δικαιώματα;

Για τον Σολωμό Σολωμού, έναν άοπλο νέο που δολοφονήθηκε μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες την ώρα που επιχειρούσε να κατεβάσει τη σημαία της κατοχής, η δημόσια κινητοποίηση μοιάζει πολύ πιο περιορισμένη. Δεν βλέπουμε τις ίδιες πορείες, την ίδια ένταση, την ίδια επιμονή στη δημόσια μνήμη.

Η υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όμως, δεν μπορεί να γίνεται επιλεκτικά. Η μνήμη δεν μπορεί να έχει δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Τριάντα χρόνια μετά, ο Σολωμός Σολωμού εξακολουθεί να μας κοιτά μέσα από εκείνη τη συγκλονιστική εικόνα. Και ίσως το ελάχιστο που του οφείλουμε είναι να μην επιτρέψουμε στη σιωπή να γίνει λήθη.

14 Αυγούστου 1996 – 14 Αυγούστου 2026.
30 χρόνια μετά, ο Σολωμός Σολωμού δεν πρέπει να ξεχαστεί.