Πολιτική θέση ή ουσία; Τι πραγματικά σημαίνει η «καταψήφιση» των τελών ύδρευσης στο Δημοτικό Συμβούλιο Ραφήνας-Πικερμίου

Στη δημόσια συζήτηση που άνοιξε μετά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Ραφήνας-Πικερμίου για τα τέλη ύδρευσης, δημοτικός σύμβουλος υποστήριξε σε ανάρτησή του ότι η πρόταση για αυξήσεις έως 35% «καταψηφίστηκε» και ότι έτσι «φάνηκε ποιος βάζει τον δημότη πάνω από τους αριθμούς».

Ωστόσο, πέρα από την πολιτική διάσταση, υπάρχει και η θεσμική – νομική πλευρά της υπόθεσης, η οποία είναι εντελώς διαφορετική:
η απλή καταψήφιση μίας εισήγησης, χωρίς ολοκληρωμένη και ισοσκελισμένη εναλλακτική πρόταση, συνήθως δεν παράγει νέα απόφαση για τα τέλη. Στην πράξη, είτε ισχύουν τα προηγούμενα τιμολόγια, είτε –εφόσον τελικά ψηφιστεί κάτι μη νόμιμο– η απόφαση κινδυνεύει να ακυρωθεί από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση.

Τι προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο για τα τέλη

Τα τέλη ύδρευσης ανήκουν στην κατηγορία των ανταποδοτικών τελών. Αυτό σημαίνει ότι υποχρεωτικά πρέπει να καλύπτουν τις δαπάνες της αντίστοιχης υπηρεσίας (ύδρευση, λειτουργία δικτύου, συντηρήσεις, βλάβες, προσωπικό κ.λπ.) και όχι να δημιουργούν έλλειμμα ή πλεόνασμα «κατά βούληση».

Η αρχή αυτή στηρίζεται σε διατάξεις όπως:

• Ν. 25/1975 και μεταγενέστερες τροποποιήσεις, που ρυθμίζουν την επιβολή ανταποδοτικών τελών από τους δήμους.
• Άρθρο 25 ν. 1828/1989, που ορίζει τα έσοδα των ΟΤΑ και αναφέρεται στα ανταποδοτικά τέλη και δικαιώματα ως ξεχωριστή κατηγορία, με συγκεκριμένο σκοπό.

Με βάση αυτό το πλαίσιο, για να είναι νόμιμη μια απόφαση δημοτικού συμβουλίου για τέλη ύδρευσης, πρέπει:

1. Να υπάρχει θετική απόφαση (όχι απλώς «καταψηφίζω»), με συγκεκριμένο τιμολόγιο.
2. Να συνοδεύεται από πλήρη οικονομική τεκμηρίωση: πίνακες εσόδων-εξόδων της υπηρεσίας, ώστε να προκύπτει ότι τα έσοδα από τα τέλη καλύπτουν τις δαπάνες της ύδρευσης, χωρίς υπερείσπραξη (που θα ήταν κρυφός φόρος) ούτε έλλειμμα (που θα επιβαρύνει τον προϋπολογισμό του δήμου).

Επομένως, ένας δημοτικός σύμβουλος που απλώς καταψηφίζει την εισήγηση της δημοτικής αρχής χωρίς δική του ολοκληρωμένη, ισοσκελισμένη αντιπρόταση, δεν παράγει «άλλη» απόφαση για τα τέλη. Πολιτικά, μπορεί να δηλώνει την αντίθεσή του· διοικητικά όμως, δεν αλλάζει το νομικό αποτέλεσμα.

Τι σημαίνει αυτό για τη Ραφήνα-Πικέρμι

Με βάση τα παραπάνω, μερικές κρίσιμες επισημάνσεις για όσα γράφτηκαν δημόσια:

• Ο συγκεκριμένος σύμβουλος δεν κατέθεσε πλήρη εναλλακτική πρόταση για τα τέλη ύδρευσης, με πίνακες εσόδων-εξόδων και τεκμηρίωση της ανταποδοτικότητας, αλλά περιορίστηκε σε αρνητική ψήφο απέναντι στην εισήγηση της δημοτικής αρχής.
• Η ανάρτηση που αφήνει να εννοηθεί ότι «η αύξηση καταψηφίστηκε» και άρα «δεν περνάει», αποτυπώνει την πολιτική του θέση, όχι απαραίτητα το διοικητικό/νομικό αποτέλεσμα της διαδικασίας.
• Το αν θα ισχύσουν τελικά νέες χρεώσεις, αν θα παραμείνουν τα προηγούμενα τιμολόγια ή αν κάποια απόφαση θα κριθεί μη νόμιμη, θα φανεί:
  • τόσο από το τελικό κείμενο της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου,
  • όσο και από έλεγχο νομιμότητας από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση.

Η ουσία για τον δημότη

Συνοψίζοντας:

• Η πολιτική δήλωση «καταψήφισα την αύξηση» είναι σεβαστή, αλλά
• δεν αρκεί από μόνη της για να μπλοκάρει ή να αλλάξει τα τέλη ύδρευσης, αν δεν συνοδευτεί από πλήρη, νόμιμη και εφαρμόσιμη εναλλακτική πρόταση.

Ως ειδησεογραφικό μέσο, οφείλουμε να επισημάνουμε αυτή τη διάκριση, ώστε οι δημότες να γνωρίζουν όχι μόνο τι ειπώθηκε, αλλά και τι πραγματικά ισχύει θεσμικά για τα τέλη ύδρευσης και τα δημοτικά τέλη γενικότερα.